§ 1   Mjeno a sydło towarstwa, wobchodne lěto

1. Towarstwo nosy mjeno Maćica Serbska, delnjoserbsce Maśica Serbska. Wone bu 1847 załožene a 1872 do Budyskeho towarstwoweho registra zapisane. Towarstwo wjedźe tohorunja skutkowanje 1880 załoženeje delnjoserbskeje Maśicy Serbskeje dale. Maćica Serbska je so 1990 znowa do Budyskeho towarstwoweho registra zapisała.
2. Sydło towarstwa je Budyšin.
3. Wobchodne lěto je protyčne lěto.
4. Jednanska rěč je zasadnje serbska.

§ 2 Zaměr, powšitkowna wužitnosć towarstwa

1. Towarstwo Maćica Serbska ma jeničce a njeposrědnje powšitkownowužitne zaměry w zmysle wotrězka „Přez dawki spěchowane zaměry“ dawkoweho porjada.
2. Zaměr towarstwa je, spěchować wědomostnu zaběru ze stawiznami, rěču a kulturu serbskeho luda, starać so wo nałožowanje serbskeje wědomosće w narodnym dźěle a šěrić serbsku rěč a sorabistisku wědu. Z tym chce towarstwo narodne wědomje Serbow budźić a pozběhnyć a přećelske poćahi mjez Němcami a Serbami a słowjansku wzajomnosć sylnić. Towarstwo chce spěchować domiznisku zwjazanosć ludźi we Łužicy. Za spjelnjenje wustawkowych zaměrow přewjedźe Maćica Serbska wědomostne a popularnowědomostne zarjadowanja, pozbudźuje k slědźenjam a organizuje a podpěruje dalše naprawy, kiž słuža spjelnjenju towarstwoweho zaměra.
3. Towarstwo skutkuje bjez swójskeho dobytka a nima žane hospodarske zaměry.
4. Srědki towarstwa smědźa so jenož za tajke zaměry wužiwać, kiž jeho wustawkam wotpowěduja. Čłonojo njedóstawaja žane přiražki ze srědkow towarstwa.
5. Žana wosoba njesmě přez wudawki, kiž su zaměram towarstwa cuze, abo přez njepoměrnje wysoke zarunanja wosobinski wužitk měć.

§ 3 Přiwzaće do towarstwa

(1) Sobustaw towarstwa móže kóžda přirodna a juristiska wosoba być, kotraž w zmysle towarstwa skutkuje.

(2) Próstwa wo přiwzaće do towarstwa ma so pisomnje pola předsydstwa zapodać.

(3) Wo přiwzaću do towarstwa rozsudźi předsydstwo. Wotpokazanje próstwy njetrjeba so napřećo próstwarjej wopodstatnić.

(4) Na namjet předsydstwa móže hłowna zhromadźizna sobustawy abo druhe wosoby, kotrež su sej wurjadne zasłužby wo spjelnjenje towarstwowych zaměrow dobyli abo we wosebitej měrje k spěchowanju serbskeje rěče a kultury přinošowali, z čestnym sobustawstwom počesćić. Čestne sobustawy wola so na hłownej zhromadźiznje z dwutřećinowej wjetšinu přitomnych čłonow.

§ 4 Zakónčenje sobustawstwa

(1) Sobustawstwo w towarstwje skónči so ze smjerću (pola juristiskich wosobow z jich likwidaciju), z wustupom abo wuzamknjenjom.

(2) Wustup ma so předsydstwu ke kóncej hospodarskeho lěta pisomnje wuprajić.

(3) Sobustaw, kiž je w zasadnej měrje přećiwo zajimam towarstwa jednał abo kiž njeje hižo dlěje hač dwě lěće njehladajo pisomneho napominanja, zwjazaneho z hroženjom jeho wuzamknyć, přinošk płaćił, móže so přez wobzamknjenje hłowneje zhromadźizny z dwutřećinowej wjetšinu přitomnych hłosow wuzamknyć. Před wuzamknjenjom ma so wotpowědnemu sobustawej móžnosć dać, wosobinsce abo pisomnje k přičinam wuzamknjenja stejišćo zabrać. Tute maja so jemu znajmjeńša dwě njedźeli do toho zdźělić. Rozsud wo wuzamknjenju ma so wopodstatnić a sobustawej z protokolom hłowneje zhromadźizny připósłać.

§ 5 Prawa a winowatosće sobustawow

(1) Kóždy sobustaw ma samsne hłosowanske a wólbne prawo na hłownej zhromadźiznje.

(2) Kóždy sobustaw ma prawo, so na zarjadowanjach towarstwa, sekcijow a delnjoserbskeho wotdźěla wobdźělić.

(3) Kóždy sobustaw ma winowatosć, zajimy towarstwa spěchować, wosebje prawidłownje swoje sobustawske přinoški płaćić a, dalokož w jeho mocach steji, towarstwowe žiwjenje přez swoje sobudźěło podpěrać.

§ 6 Sobustawske přinoški

(1) Wysokosć lětneho sobustawskeho přinoška postaji so w přinoškowym porjedźe, kotryž njeje wobstatk tutych wustawkow.

(2) Čestni čłonojo su wot płaćenja sobustawskich přinoškow wuswobodźeni.

§ 7 Organy towarstwa

Organaj towarstwa stej předsydstwo a hłowna zhromadźizna.

§ 8 Nadawki hłowneje zhromadźizny

Hłowna zhromadźizna twori w sćěhowacych naležnosćach rozsudy:

a) změny wustawkow,

b) postajenje a změny přinoškoweho porjada, kotryž njeje wobstatk tutych wustawkow,

c) pomjenowanje čestnych čłonow a wuzamknjenje čłonow z towarstwa,

d) wólby a wotwołanje předsydy/předsydki, městopředsydy/městopředsydki a čłonow předsydstwa,

e) přiwzaće lětneje a financneje rozprawy a wuswobodźenje předsydstwa,

f) rozpušćenje towarstwa.

§ 9 Zwołanje hłowneje zhromadźizny

(1) Hłowna zhromadźizna wotměwa so lětnje. Wona ma so najpozdźišo štyri njedźele do toho wot předsydstwa pisomnje zwołać. Z jeje zwołanjom dyrbi so zdobom dnjowy porjad podać.

(2) Dnjowy porjad postaji předsydstwo. Kóždy sobustaw towarstwa móže najpozdźišo tydźeń do hłowneje zhromadźizny pola předsydstwa pisomnje wo wudospołnjenje dnjoweho porjada prosyć. Wo próstwje rozsudźi předsydstwo. Wo próstwach k dnjowemu porjadej, kotrež njejsu so wot předsydstwa přiwzali abo kotrež so prěni raz na hłownej zhromadźiznje staja, rozsudźi hłowna zhromadźizna z wjetšinu hłosow přitomnych sobustawow; to njepłaći za próstwy, kotrež wobsahuja změnu wustawkow, změny sobustawskich přinoškow abo rozpušćenje towarstwa.

(3) Předsydstwo dyrbi w běhu třoch měsacow nimorjadnu hłownu zhromadźiznu zwołać, hdyž je to w zajimje towarstwa abo jeli sej to znajmjeńša třećina sobustawow resp. połojca wšěch sekcijow, dźěłowych skupinow a delnjoserbskeho wotdźěla z podaćom přičiny žada.

§ 10 Wobzamknjenja hłowneje zhromadźizny

(1) Hłownu zhromadźiznu nawjeduje sobustaw předsydstwa.

(2) Wobzamknjenja hłowneje zhromadźizny su płaćiwe z wjetšinu hłosow přitomnych sobustawow. Za wólbu čestnych čłonow a za změnu wustawkow je dwutřećinowa wjetšina hłosow přitomnych a za rozpušćenje towarstwa dwutřećinowa wjetšina wšěch zapisanych čłonow trěbna.

(3) Wo wašnju wólbow rozsudźi hłowna zhromadźizna z wjetšinu hłosow.

(4) Wo wobzamknjenjach hłowneje zhromadźizny spisa so protokol, kotryž matej/matej protokolant/protokolantka a nawoda/nawodnica zhromadźizny podpisać.

§ 11 Předsydstwo

(1) Předsydstwo wobsteji z předsydy/předsydki, městopředsydy/městopředsydki a znajmjeńša třoch do maksimalnje sydom dalšich čłonow.

(2) Towarstwo zastupujetaj w prawniskich naležnosćach dwaj čłonaj předsydstwa zhromadnje, z kotrejuž je jedyn pak předsyda/předsydka, pak městopředsyda/městopředsydka.

§ 12 Nadawki předsydstwa

(1) Předsydstwo rjaduje naležnosće towarstwa. Wone ma wosebje sćěhowace nadawki:

a) zwołanje a přihotowanje hłownych zhromadźiznow inkluziwnje nastajenja dnjoweho porjada,

b) wuwjedźenje wobzamknjenjow hłowneje zhromadźizny,

c) zarjadnistwo towarstwoweho zamóženja a zhotowjenje lětneje rozprawy,

d) přiwzaće nowych čłonow.

(2) Předsydstwo ma nadawk, wšitke sekcije a towarstwo přesahowace naležnosće rjadować.

(3) Předsydstwo ma nadawk, Maćične myta wupisać a wotpowědne posudźowanske komisije zwołać. Wašnje postupowanja so přez wosebite wustawki rjaduje, kotrež njejsu wobstatk towarstwowych wustawkow.

(4) Nawodźa sekcijow, delnjoserbskeho wotdźěla, dźěłowych skupinow, komisijow a wuběrkow maja prawo, so na wšěch wuradźowanjach předsydstwa z poradźowacym hłosom wobdźěleć.

(5) Předsydstwo wuzwoli, deleguje abo namjetuje zastupjerjow towarstwa do fachowych a politiskich gremijow.

(6) Předsydstwo powołuje sobustawy komisijow a wuběrkow Maćicy Serbskeje.

§ 13 Wólby předsydstwa

(1) Předsyda/předsydka, městopředsyda/městopředsydka a dalši čłonojo předsydstwa wola so jednotliwje wot hłowneje zhromadźizny z wjetšinu hłosow na dobu štyrjoch lět. Doba zastojnstwa předsydy/předsydki, městopředsydy/městopředsydki a čłonow předsydstwa kónči so z wuswobodźenjom abo ze złoženjom zastojnstwa.

(2) Jenož sobustaw towarstwa móže so do předsydstwa wolić. Ze skónčenjom čłonstwa w towarstwje skónči so zdobom čłonstwo w předsydstwje. Znowawuzwolenje abo dočasne wotwołanje sobustawa přez hłownu zhromadźiznu je móžne. Po wotběženju regularneho časa zastojnstwa wostanje sobustaw hač do wólbow swojeho naslědnika w zastojnstwje.

(3) Złoži-li sobustaw dočasnje swoje čłonstwo w předsydstwje, su zbywace sobustawy předsydstwa woprawnjene, wolić do předsydstwa sobustawa towarstwa, doniž njeje hłowna zhromadźizna wuzwoliła naslědnika/naslědnicu.

§ 14 Wuradźowanja a wobzamknjenja předsydstwa

(1) Předsydstwo zeńdźe so po potrjebje. Předsyda/předsydka zwoła posedźenja, při jeho zadźěwanju městopředsyda/městopředsydka. Čas zwołanja jednoho tydźenja ma so dodźeržeć. Předsydstwo je wobzamknjenjakmane, je-li znajmjeńša połojca čłonow přitomna. Při wobzamknjenju rozsudźi wjetšina wotedatych płaćiwych hłosow. Při runosći hłosow rozsudźi hłós předsydy/předsydki, při jeho zadźěwanju hłós městopředsydy/městopředsydki.

(2) Wobzamknjenja předsydstwa maja so protokolować.

(3) Předsydstwo stwori swoje wobzamknjenja na swojich posedźenjach abo přez pisomne wothłosowanje. Po přihłosowanju wšitkich sobustawow předsydstwa móža so posedźenja tež jako widejowe abo telefonowe posedźenja abo w druhej elektroniskej formje wotměć; pisomne wothłosowanja móža so přez e-mejlku přewjesć.

§ 15 Sekcije, dźěłowe skupiny a delnjoserbski wotdźěl

(1) Towarstwo dźěła w sekcijach, dźěłowych skupinach a w delnjoserbskim wotdźělu. Wo wutworjenju nowych sekcijow rozsudźi předsydstwo na namjet sobustawow.

(2) Sekcije, dźěłowe skupiny a delnjoserbski wotdźěl rjaduja swoju dźěławosć samostatnje. Wo hospodarskich a financnych naležnosćach rozsudźi předsydstwo.

(3) Sekcije, dźěłowe skupiny a delnjoserbski wotdźěl wola same swoje wjednistwo.

§ 16 Komisije a wuběrki

(1) Při Maćicy Serbskej dźěłatej Hornjoserbska rěčna komisija a Delnjoserbska rěčna komisija. Wo wutworjenju dalšich komisijow a wuběrkow rozsudźi předsydstwo.

(2) Komisije a wuběrki namjetuja předsydstwu swojich čłonow k schwalenju. Tutón powołuje sobustawy do komisijow a wuběrkow.

(3) Komisije a wuběrki rjaduja swoju dźěławosć samostatnje a wobzamknu za sebje jednanski porjad

§ 17 Rozpušćenje towarstwa, wotpadnjenje přez dawki spěchowanych zaměrow, zakónčenje dźěławosće towarstwa druhich přičin dla

(1) Njepostaja-li hłowna zhromadźizna žane druhe wosoby, staj při rozpušćenju towarstwa předsyda/předsydka a městopředsyda/městopředsydka hromadźe woprawnjenaj likwidatoraj.

(2) Při rozpušćenju towarstwa abo přez wotpadnjenje přez dawki spěchowanych zaměrow přeńdźe zamóženje Maćicy Serbskeje na juristisku wosobu zjawneho prawa abo druhu, přez dawki spěchowanu korporaciju, kotraž je nałožuje w zmysle § 2 tutych wustawkow. Maćičny archiw přeńdźe do wobsydstwa Serbskeho kulturneho archiwa při Serbskim instituće z.t.

(3) Samsne postajenja § 17 wotr. (1) a (2) płaća, hdyž je so towarstwu prawokmanosć woteznało.

Budyšin, 29.03.2008 / 28.02.2015 / 29.03.2025 / 17.09.2025

Wustawki jako PDF