Vorderseite eines Liedblattes aus dem Archiv der Brüdergemeine Kleinwelka. Auf der Rückseite ist der deutsche Text beigefügt. (Archiv Kleinwelka) https://www.sorabicon.de/herrnhuter-lebenslaeufe/kurzer-ueberblick-sorbische-geschichte-im-18-jahrhundert/

Naprašowanje Łužiski monitor

Łužiski monitor pokaza, što ludźi we Łužicy zaběra a kak widźa přichod swojeho regiona. Aktualne wuslědki znazornjeja rosćacy wuznam serbskeje rěče a kultury za identitu, zwjazanosć a sebjezrozumjenje Łužicy.

Łužiski monitor je reprezentatiwna dołhodobna studija, kotraž přepytuje a analyzuje lětnje měnjenje ludnosće w Braniborskej a Sakskej hladajo na strukturnu změnu, žiwjensku kwalitu a regionalne wuwiće. Z tym skići so funděrowany wid na towaršnostne wuwiće we Łužicy.

Ewaluaciju podpěruja a přewodźuja agentura „MAS Partners” a „psychologojo za procesy”. 

Łužiski monitor tuchwilne měnjenje wobydlerjow sposrědkuje. Naprašowanje w lěće 2025 běše wosebje na Serbow a jich wuznam za identitu a přichod Łužicy wusměrjene.

Aktualne wuslědki wotbłyšćuja jasnje, zo wuznam kulturneje identity widźomnje přiběra – tež němska ludnosć serbsku kulturu wědomje zaznawa.

To so we wjacorych wuslědkach jewi:

  • Za 83 % wobdźělnikow na naprašowanju je serbska kultura bytostny wobstatk Łužicy a něhdźe 72 % wobhladuja tež dwurěčnosć jako tajki.
  • Wobydlerjo ze serbskimi korjenjemi maja wosebje sylnu zwjazanosć z regionom:  83 % praji, zo jim Łužica wosebje na wutrobje leži. To je jasnje wjac hač w přerězku ludnosće.
  • Runočasnje studija pokazuje, kak kulturne elementy zwjazuja: Nimale połojca Łužičanow móže sej „Witaj“ jako wšědny regionalny postrow předstajić, kaž je to na přikład „Moin“ na sewjeru Němskeje.

Naprašowanje pokaza aktualny trend: Serbska rěč a kultura njejstej jenož škitanja hódne herbstwo, ale přiběrajcy zwjazowacej elementaj za cyły region.

Bytostne wuprajenje studije podšmórnje přiběracu akceptancu Serbow w towaršnosći.

Nimo toho naprašowanje pokazuje: strukturna změna njeje jenož hospodarski proces. Wona wuskutkuje a zmóžnja tež nowe kulturelne wusměrjenje, za kotrež ma serbska identita dźeń a wažniši wuznam.