select language   Rěč/Sprache/Language
select language
Rěč/Sprache
file.title

Wustawki Domowina - Zwězk Łužyskich Serbow z.t.

[download ako PDF]


Art. 1
Mě, symbolika, sedło a městno sudnistwa
(1) Towaristwo ma mě Domowina – Zwjazk Łužiskich Serbow z.t. / Zwězk Łužyskich
Serbow z.t. (dalej: Domowina).
(2) Znamje Domowiny pokazujo na cerwjenej slězynje tśi slobrane lipowe łopjenka, kenž
wurostu ze štoma z wósym kórjenjami.
Domowina wužywa a šćita serbsku chórgoj módro-cerwjeno-běłu.
(3) Sedło a městno sudnistwa Domowiny jo Budyšyn.
(4) Domowina jo do registra towaristwow zapisana.

Art. 2
Zaměr a nadawki

(1) Domowina jo politiski njewótwisny a samostatny zwězk Serbow a kšywowy zwězk
serbskich towaristwow Dolneje a Górneje Łužyce. Wóna jo zastupjarka zajmow
serbskego luda a statkujo pśedewšym w serbskem sedleńskem rumje Kraja Bramborska
a Lichotnego stata Sakska. Wóna jo w kontinuiśe pšawniska naslědnica Domowiny –
Zwězka Łužyskich Serbow. Domowina wuznawa se k lichotnemu demokratiskemu
zakładnemu pórědoju w Zwězkowej republice Nimska.
(2) Domowina ma slědujuce zaměry:
- se zasajźowaś za zachowanje a wuwijanje, spěchowanje a rozšyrjenje rěcy a kultury
a tradicijow serbskego luda, narodnego wědobnja, zgromadnosći Serbow a
zwězanosći z domownju,
- zjadnośiś a pódpěrowaś Serbow a serbske towaristwa w jich narodnem źěle,
- zastupowaś serbske narodne, góspodarske a socialne zajmy w zjawnosći, napśeśiwo
parlamentam, institucijam a zastojnstwam na komunalnej, wokrejsnej, krajowej,
zwězkowej a mjazynarodnej rowninje,
- se zasajźowaś za pšawniske rědowanje šćita a spěchowanja narodnych mjeńšynow w
Nimskej a za doźaržanje wótpowědujucych kazniskich póstajenjow a mjazynarodnych
dojadnanjow,
- spěchowaś tolerancu a dorozměśe mjazy serbskim a nimskim ludom a jeje
rownostajenje,
- wuźaržowaś pśijaśelske zwiski k słowjańskim ludam, k narodnym mjeńšynam a
mjazynarodnym zjadnośeństwam narodnych mjeńšynow a solidarnje zastupowaś
zgromadne zajmy.
(3) K zwopšawźenju swójich zaměrow a nadawkow ma se Domowina pó wót głowneje
zgromaźiny schwalonem programje a źěłowych směrnicow.
(4) Wóna móžo byś nosaŕ institucijow.

______________________________________
1 Gaž se w toś tych wustawkach funkcije a pomjenjowanja pó muskecem roźe wopisuju, měni se z tym rownogódnje žeński a muskecy rod.


(5) Domowina statkujo bźeze dobytka a zastupujo resp. wugbajo bźeze wuwześa a
njepósrědnje powšykno-wužytne zaměry a nadawki w zmysle wótrězka “danki
znižujuce zaměry” pórěda wótedankow. Wóna njama w prědnem rěźe swójsko-
góspodarske zajmy.
(6) Pśedsedaŕ a zastupujucy pśedsedaŕ wugbajotej swóju funkciju zasadnje cesnoamtski.
Pó pótrěbnosći móžotej se funkciji w ramiku góspodarskich móžnosćow a na zakłaźe
dogrona płaśiś abo z płaśenim narownanja pó § 3 cysło 26a EstG wugbaś. Rozsud wó
płaśenju funkcijowu lažy pla zwězkowego pśedsedarstwa, kótarež teke wopśimjeśa a
wuměnjenja dogronow schwalijo. Wusokosć a wobpśimjeśe płaśenja a narownanja
rěduju se w financnem pórěźe Domowiny.

Art. 3
Cłonkojstwo

(1) Cłonki Domowiny mógu byś pśirodne a juristiske wósoby, pšawniski zamóžne a
pšawniski njezamóžne serbske towaristwa, župy, zjadnośeństwa, drustwa a
zgromaźeństwa (w dalšnem towaristwa), kótarež wustawki Domowiny pśipóznawaju.
Pśirodny cłonk Domowiny jo kuždy cłonk Domowinje pśisłušecych towaristwow.
(2) Pšosba towaristwa a pśirodneje wósoby wó pśistup do Domowiny ako kšywowego
zwězka ma se pisnje zwězkowemu pśedsedarstwoju zapódaś. Towaristwo ma swóje
wustawki pśedpołožyś.
(3) Mjazsobne pšawa a winowatosći cłonkojskich towaristwow a kšywowego zwězka, kenž
njejsu w toś tych wustawkach rědowane, se zwenka wustawkow pisnje rěduju.
(4) Towaristwa Serbow zwenka Łužyce a we wukraju resp. towaristwa pśijaśelow Serbow
směju ako asociěrowane cłonki pśistupiś. Formy zgromadnego statkowanja rěduju
dojadnanja, kótarež sebje pśigłosowanje zwězkowego pśedsedarstwa pominaju.
(5) Spěchujuce cłonki Domowiny mógu byś pśirodne a juristiske wósoby, kenž statkowanje
Domowiny spěchuju. Wóni njejsu cłonki Domowiny w zmysle pórěda wótedankow a
njamaju žedno głosowańske pšawo.
(6) Cesne cłonki Domowiny mógu byś zasłužbne tu- a wukrajne spěchowarje serbskego
luda. Wó spósćenju cesnego cłonkojstwa rozsuźijo głowna zgromaźina.
(7) Pśistup towaristwa schwalijo głowna zgromaźina. Zwězkowe pśedsedarstwo pśiwzejo
towaristwa nachylnje do Domowiny. Wó pśistupje jadnotliwca rozsuźijo zwězkowe
pśedsedarstwo.
(8) Cłonkojstwo se skóńcy:
- z wupowěźenim towaristwa resp. cłonka samego napśeśiwo zwězkowemu
pśedsedarstwoju,
- z rozpušćenim towaristwa,
- z pšosbu wó insolwencu towaristwa,
- ze smjerśu pśirodneje wósoby,
- z wuzamknjenim pśi gropnem škódowanju Domowiny. Wuzamknjenje wobzamknjo
głowna zgromaźina z tśimi běrtylami wšyknych głosow pśibytnych do głosowanje
wopšawnjonych.

Art. 4
Župy

(1) Župy su na region wězane cłonkojske towaristwa Domowiny. Wóni zastupuju narodne
zajmy Serbow swójogo teritorija pśed zjawnymi zastojnstwami a gremijami.
(2) Župy zjadnośuju, koordiněruju a spěchuju narodne statkowanje w župnem teritotiju a
procuju se wó zgromadne źěło ze specifiskimi towaristwami.
(3) Župy wutwórje se z Domowinskich kupkow, towaristwow, zjadnośeństwow a dalšnych.
Pšawniski njezamóžne towaristwa a kupki źěłaju wopśimjeśowje a financnje samostatnje
a w swójskej zagronitosći na zakłaźe tych wustawkow a dalšnych pórědow Domowiny.

Art. 5
Specifiske towaristwa

(1) Specifiske towaristwa statkuju nadregionalnje.
(2) Wóni pśewzeju we wobłuku Domowiny specifiske nadawki a procuju se wó zgromadne źěło ze župami.

Art. 6
Organy Domowiny

(1) Nastupnosći Domowiny rěduju slědujuce organy:
- głowna zgromaźina,
- k zastupowanju wopšawnjone pśedsedarstwo pó § 26 Bergarskich kazniskich
knigłow,
- zwězkowe pśedsedarstwo,
- prezidium,
- rewizijny wuběrk,
- wujadnański wuběrk.
(2) Pšawa a winowatosći organow su w slědujucych artiklach wopisane.
(3) Wólone organy su zamóžne k wobzamknjenju, gaž jo wěcej ako połojca cłonkow
wótpowědujucego organa pśibytna. Naraźenje jo pśiwzete, gaž jo wětšyna pśibytnych
ku głosowanju wopšawnjonych za naraźenje głosowało, jolic njejo to we wustawkach
hynacej póstajone.
(4) Organy Domowiny źěłaju pó swójom jadnańskem pórěźe.
Jadnańska rěc jo serbšćina. Wopšawnjone wuwześa su móžne.
Jadnańske pórědy organow Domowiny njejsu wobstatk toś tych wustawkow.

Art. 7
Głowna zgromaźina Domowiny

(1) Nejžwušy organ Domowiny jo głowna zgromaźina, kótaraž se kužde druge lěto
schadujo. Zwězkowe pśedsedarstwo zwoła głownu zgromaźinu nanejmjenjej 3 mjasece
do togo a naraźijo dnjowny pórěd.
(2) Delegaty głowneje zgromaźiny su cłonki zwězkowego pśedsedarstwa a dalšne cłonki
cłonkojskich towaristwow. Kluc delegatow póstajijo zwězkowe pśedsedarstwo. Pisne
pśepšosenja głowneje zgromaźiny z nachylnym dnjownym pórědom rozdźěluju se pśez
cłonkojske towaristwa delegatam nanejmjenjej tśi tyźenje do togo.
(3) Cłonki Serbskeju radowu pśi krajnyma sejmoma Bramborskeje a Sakskeje ako teke
serbske cłonki rady Załožby za serbski lud maju pšawo, se z póraźujucym głosom na
głownej zgromaźinje wobźěliś.
(4) Głowna zgromaźina srjejź wólbneje doby ma nadawk dwójolětnu źěłabnosć
bilancěrowaś a źěłowe směrnice za pśiducej dwě lěśe konkretizěrowaś.
Wósebnje ma wóna:
- pśiwześ a schwaliś rozpšawu zwězkowego pśedsedarstwa wó statkowanju
Domowiny a wó połoženju serbskego luda,
- pśiwześ a schwaliś dwójolětnu financnu rozpšawu,
- pśiwześ rozpšawu rewizijnego wuběrka,
- pśiwześ rozpšawu wujadnańskego wuběrka,
- diskutěrowaś a rozsuźiś zasadne strategiske pšašanja narodnego źěła,
- schwaliś wuzwólowański pórěd, kótaryž njejo wobstatk toś tych wustawkow
- wobzamknuś program Domowiny,
- wobzamknuś změny wustawkow,
- pśiwześ dokóńcnje towaristwa do Domowiny.
(5) Kužde stwórte lěto jo głowna zgromaźina rownocasnje wólbna zgromaźina. Wóna ma ku
głownej zgromaźinje slědujuce pśidatne nadawki:
- wulichowaś doněntajšne zwězkowe pśedsedarstwo,
- wuzwóliś pśedsedarja a zastupneju pśedsedarjowu Domowiny, pśi tom ma se na to
źiwaś, až stej Dolna a Górna Łužyca zastupjonej,
- wuzwóliś dalšnych cłonkow zwězkowego pśedsedarstwa Domowiny,
- wobzamknuś źěłowe směrnice za cas mjazy wólbnyma zgromaźinoma,
- wuzwóliś rewizijny wuběrk,
- wuzwóliś wujadnański wuběrk.
(6) Wó wobzamknjenjach głowneje zgromaźiny napórajo se protokol, kótaryž matej
nawjedowaŕ zgromaźiny a protokolant pódpisaś.
(7) Głowna zgromaźina jo zjawna.
(8) Wurědnu głownu zgromaźinu zwoła zwězkowe pśedsedarstwo abo pśedsedaŕ na
pominanje wót nanejmjenjej jadneje tśeśiny cłonkojskich towaristwow. Wóna ma se w
běgu tśich mjasecow pśewjasć.

Art. 8
K zastupowanju wopšawnjone pśedsedarstwo w juristiskem zmysle a wósebne zastupjarje

(1) K zastupowanju wopšawnjone pśedsedarstwo w zmysle § 26 Bergarskich kazniskich
knigłow zestajijo se z pśedsedarja, zastupneju pśedsedarjowu, jadnarja a zastupujucego
jadnarja Domowiny. Kuždy z nich ma pšawo Domowinu samostatnje juristiski
zastupowaś.
(2) Zwězkowe pśedsedarstwo pówoła a wótwoła wjednikow a zastupujucych wjednikow
institucijow, kótarež su w nosarstwje Domowiny, ako wósebnych zastupjarjow w zmysle
§ 30 Bergarskich kazniskich knigłow.

Art. 9
Zastawa a nadawki Zwězkowego pśedsedarstwa

(1) Zwězkowe pśedsedarstwo ma až do 30 cłonkow. Wólbna doba trajo styri lěta.
(2) Pśedsedaŕ a zustupujucej pśedsedarja su cłonki zwězkowego pśedsedarstwa.
(3) Jadnaŕ a zastupujucy jadnaŕ matej se z póraźujucym głosom wobźěliś na pósejźenjach
zwězkowego pśedsedarstwa. Pśedsedaŕ rewizijnego wuběrka ako teke pśedsedaŕ
wujadnańskego wuběrka matej pšawo, se z póraźujucym głosom na wobradowanjach
wobźěliś.
(4) Wó wótwołanju cłonka zwězkowego pśedsedarstwa z wólbneje funkcije rozsuźijo pó
pórucenju wujadnańskego wuběrka na naraźenje zwězkowego pśedsedarstwa głowna
zgromaźina.
Wó pśikazanem nachylnem wótpócywanju funkcije cłonka rozsuźijo na zakłaźe
pórucenja wujadnańskego wuběrka zwězkowe pśedsedarstwo; až do togo wobchowa
pótrjefjony swóje cłonkojske pšawa.
(5) Wó pśiwześu nachylnego złoženja funkcije na zakłaźe pódaśa swójskeje wóle cłonka
rozsuźijo wótpowědujucy organ.
(6) Zwězkowe pśedsedarstwo ma slědujuce nadawki:
- rozsuźiś wó pšašanjach běžnego źěła Domowiny mjazy głownyma zgromaźinoma,
- póstajiś śěžyšća źěłabnosći a rědowaś zawězujuce zagronitosći za zwopšawźenje
nadawkow,
- pśiwześ pšawidłownje rozpšawy pśedsedarja a prezidiuma Domowiny,
- póstajiś zagronitosći a nadawki prezidiuma,
- rědowaś wobsejźeństwo a finance Domowiny.
- pśiwześ a schwaliś financne a góspodarske plany a rozpšawy,
- wutwóriś źěłowe wuběrki,
- pśiwześ rozpšawy jadnarja wó źěle zastojnstwa Domowiny a póstajiś śěžyšća źěła
zastojnstwa,
- póstajiś śěžyšća źěłabnosci Domowinje pśisłušecych institucijow,
- pśiwześ rozpšawy wjednikow Domowinje pśisłušecych institucijow,
- nachylnje pśiwześ nowe towaristwa do Domowiny,
- zastupjarjow Serbow pówołaś do a wótwołaś z gremijow resp. nomiměrowaś a
pšawidłownje pśiwześ rozpšawy wó jich źěłaboscí,
- wobzamknuś źěłowe pórědy zastojnstwa a institucijow w nosarstwje Domowiny,
kótarež njejsu wobstatk toś tych wustawkow, gaž toś te wustawki nic drugego
njepóstajaju,
- pówołaś a wótwołaś wjednikow institucijow w nosarstwje Domowiny,
- pówołaś a wótwołaś jadnarja a zastupujucego jadnarja Domowiny.

wobzamknuś wuznamjenjeńske pórědy Domowiny, kótarež njejsu wobstatk toś tych wustawkow, a wóliś cłonkow mytowańskego wuběrka.

(7) Zwězkowe pśedsedarstwo se schadujo pšawidłownje, nanejmjenjej styri raze wob
lěto.
Na pominanje nanejmjenjej jadnego běrtyla cłonkow zwězkowego pśedsedarstwa,
tśich towaristwow abo prezidiuma ma se wurědne pósejźenje zwołaś a w běgu dweju
tyźenjowu pśewjasć.
(8) Zwězkowe pśedsedarstwo źěła pó jadnańskem pórěźe, kenž sebje póstajijo.
Wobradowanja zwězkowego pśedsedarstwa su zjawne. Wuwześa wobzamknjo
zwězkowe pśedsedarstwo. Jadnański pórěd zwězkowego pśedsedarstwa njejo
wobstatk toś tych wustawkow.

Art. 10
Prezidium

(1) Do prezidiuma słušaju pśedsedaŕ Domowiny, zastupujucej pśedsedarja Domowiny a
dalšnej cłonka zwězkowego pśedsedarstwa, kótarejuž na naraźenje pśedsedarja
zwězkowe pśedsedarstwo pówołajo.
Wó wótwołamju wótpowědneju cłonkowu smějo zwězkowe pśedsedarstwo rozsuźiś.
(2) Prezidium schadujo se mjasecnje a źěła na zakłaźe swójskego jadnańskego pórěda,
kótaryž zwězkowe pśedsedarstwo schwalijo. Jadnański pórěd prezidija njejo wobstatk
toś tych wustawkow.
(3) Prezidium póraźujo pśedsedarja a pśigótujo pósejźenja zwězkowego pśedsedarstwa.
(4) Dalšne nadawki pśipokazujo jomu zwězkowe pśedsedarstwo.
(5) Jadnaŕ a zastupujucy jadnaŕ ako teke wjedniki a zastupujuce wjedniki Domowinje
pśisłušecych institucijow se na pósejźenjach prezidiuma z póraźujucym głosom wobźěle.

Art. 11
Nadawki pśedsedarja a zastupujuceju pśedsedarjowu

(1) Pśedsedaŕ a zastupujucej pśedsedarja reprezentěruju Domowinu w zjawnosći.
(2) Pśedsedaŕ ma slědijuce nadawki:
- kordiněrowaś a nawjedowaś źěło k zwopšawźenju programa Domowiny,
wobzamknjenjow głowneje zgromaźiny a zwězkowego pśedsedarstwa,
- zwołaś a nawjedowaś wobradowanja zwězkowego pśedsedarstwa a prezidiuma,
- nanejmjenjej raz wob lěto zwołaś a nawjedowaś wobradowanje z wjednikami
serbskich institucijow,
- nanejmjenjej raz wob lěto zwołaś a nawjedowaś wobradowanje z pśedsedarjami
pśisłušecych towaristwow. Na pominanje nanejmjenjej połojce pśedsedarjow
pśisłušecych towaristwow ma wón zwołaś wurědne pósejźenje pśedsedarjow
pśisłušecych towaristwow.
- pśewjasć pšawidłownu koordinaciju z jadnarjom a wjednikami institucionelnych
wótnožkow Domowiny,
- statkowaś ako bźezpósrědny pśedstajony jadnarja Domowiny a wjednikow
Domowinje pśisłušecych institucijow.
(3) Zastupujucej pśedsedarja pódpěrujotej źěło pśeedsedarja a zastupujotej jogo w
paźe njepśibytnosći.

Art. 12
Zestawa a nadawki rewizijnego wuběrka
(1) Rewizijny wuběrk wobstoj z 5 cłonkow a wuzwólijo se na wólbnej głownej zgromaźinje.
Rewizijny wuběrk wuzwólijo swójogo pśedsedarja ze swójich rědow. Wón źěła pó
swójom jadnańskem pórěźe, kenž njejo wobstatk toś tych wustawkow. Pśistajone
Domowiny njamógu byś cłonk rewizijnego wuběrka.
(2) Rewizijny wuběrk pśekontrolěrujo pšawidłownje, nanejmjenjej raz wob lěto:
- wužywanje wobsejźeństwa a financow Domowiny ako teke jich pórědne
zaknigłowanje,
Rewizijny wuběrk pśedpołožyjo rozpšawu głownej zgromaźinje.

Art. 13
Zestawa a nadawki wujadnańskego wuběrka

(1) Wujadnański wuběrk wobstoj z 5 cłonkow a wuzwólijo se na wólbnej głownej
zgromaźinje. Wujadnański wuběrk wuzwólijo swójogo pśedsedarja ze swójich rědow.
Wón źěła pó wujadnańskem pórěźe, kenž njejo wobstatk toś tych wustawkow.
Pśistajone Domowiny, ako teke cłonki zwězkowego pśedsedarstwa abo drugich
organow Domowiny njamógu byś cłonk wujadnańskego wuběrka.
(2) Wujadnański wuběrk pśepytujo na pšošbu jadnogo gremija kšywowego zwězka,
cłonkojskego towaristwa abo jadnotliwego cłonka konfliktne pady w źěłabnosći
Domowiny, zranjenja programa, wustawkow ako teke wobzamknjenja głowneje
zgromaźiny abo zwězkowego pśedsedarstwa.
(3) Wujadnański wuběrk pśedpołožyjo głownej zgromaźinje resp. zwězkowemu
pśedsedarstwoju naraźenje za wujadnanje konflikta.

Art. 14
Domowinske zastojnstwo a institucoinelne wótnožki

(1) Zastojnstwo Domowiny rědujo pó wótgłosowanju z prezidiumom zwopšawźenje
wobzamknjenjow głowneje zgromaźiny a zwězkowego pśedsedarstwa a pódpěrujo
źěło cłonkojskich towaristwow na zakłaźe dogronow.
(2) Zestawu a nadawki zastojnstwa rědujo źěłowy pórěd, kótaryž ma zwězkowe
pśedsedarstwo schwaliś. Źěłowy pórěd zastojnstwa Domowiny njejo wobstatk toś tych
wustawkow.
(3) Domowinske zastojnstwo nawjedujo jadnaŕ.
(4) Zastupujucy jadnaŕ nawjedujo zastojnisku wótnožku w Dolnej Łužycy a zastupujo
jadnarja w jogo njepśibytnosći.
(5) Wótstawk (1), (2) a (3) płaśi teke za wjednikow a zastupujucych wjednikow institucijow,
kótarež su w nosarstwje Domowiny.
(6) Jadnaŕ, zastupujucy jadnaŕ ako teke wjedniki institucijow a jich zastupjarje powołaju se
na 7 lět wót zwězkowego pśedsedarstwa.

Art. 15
Finance a wobsejźeństwo Domowiny

(1) Finance a wobsejźeństwo Domowiny směju se jano za dopołnjenje Domowinskich
zaměrow, ako su wóni we wustawkach zapisane, wužywaś. Žedna wósoba njesmějo
měś lěpšyny pśez njepoměrne wusoke zarownanje abo pśez wudawki, kenž su
zaměroju Domowiny cuze. Cłonki-jadnotliwce njedostanu ze srědkow Domowiny
žedne pśipłaśonki.
(2) Góspodarske lěto jo kalendarske lěto.
(3) Wužywanje financow rědujo se pó financnem pórěźe Domowiny, kenž njejo wobstatk
toś tych wustawkow.
(4) Domowina financěrujo se:
- z financielnych pódpěrow
- z nabrankow ze zarědowanjow
- ze zběrkow a dalšnych nabrankow
- z darow
- z płaśonkow

Art. 16
Změnjenje wustawkow

Wustawki smějo jano głowna zgromaźina Domowiny změniś. K tomu stej dwě tśeśinje głosow pśibytnych delegatow notnej.

Art. 17
Rozpušćenje towaristwa

(1) Rozpušćenje Domowiny móžo jano k tomu zaměroju zwołana głowna zgromaźina z
nanejmjenjej tśi běrtylami głosow wolonych delagatow wobzamknuś.
(2) Pśi rozpušćenju abo pśi zwignjenju Domowiny – Zwězka Łužyskich Serbow z.t. abo pśi
wótpadnjenju danki znižujucych zaměrow pśipadnjo jeje zamóženje juristiskej wósobje
zjawnego pšawa abo drugej korporaciji z dankowym póniženim k wužywanju za
zachowanje a wuwijanje serbskeje rěcy a kultury.
(3) Serbski dom w Budyšynje pśejźo do wobsejźeństwa Maśice Serbskeje z.t resp. jeje
naslědnicy, kenž ma jen ako powšykno-wužytne towaristwo w zmysle zaměrow k
spěchowanju serbskeje rěcy a kultury ako teke serbskego towaristwowego žywjenja
wužywaś, kenž su w artiklu 2, wótstawk 2 toś tych wustawkow naspomnjete.


Facebook Button